Uwagi i propozycje samorządu aptekarskiego do projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie recept lekarskich
Aktualności, 17 lutego 2012
Warszawa, dnia 17 lutego 2012 r.
Pan Bartosz ARŁUKOWICZ
Minister Zdrowia
Odpowiadając na pismo Pana Ministra z dnia 10 lutego br. (znak: MZ-PLO-462-14126-7/EW/12), zawierające projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie recept lekarskich, w załączeniu przesyłam uwagi
i propozycje samorządu aptekarskiego.
Załącznik do pisma z dnia 17 lutego 2012 r.
Uwagi i propozycje samorządu aptekarskiego do projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie recept lekarskich
(wersja z dnia 9 lutego 2012 r.)
UWAGI PODSTAWOWE:
1) w § 1 proponuje się dodać ust. 5 w brzmieniu:
„5. W razie wątpliwości, receptę uznaje się za czytelną, jeżeli osoba wydająca prawidłowo odczytała jej treść.”
Uzasadnienie
Proponuje się dodanie dyrektywy interpretacyjnej, że w razie wątpliwości, receptę uznaje się za czytelną, jeżeli osoba wydająca prawidłowo odczytała jej treść, aby uniknąć sytuacji, gdy prawidłowo zrealizowana recepta przez osobę wydająca, uznana zostanie za nieczytelną.
2) w § 2 w ust. 1 pkt 1 proponuje się nadać brzmienie:
„1. Wystawienie recepty polega na:
1) czytelnym oraz trwałym naniesieniu na awersie recepty, za pomocą wydruku, treści obejmującej dane określone w rozporządzeniu; dopuszcza się naniesienie danych pismem odręcznym w przypadku udzielania pomocy doraźnej;"
Uzasadnienie
Nie można dłużej utrzymywać fikcji czytelności recept wypisywanych odręcznie przez osoby wystawiające recepty lekarskie.
Jedynie recepty drukowane gwarantują czytelność recept dla pacjentów, co jest stanem oczekiwanym przez prawodawcę oraz orzecznictwo sądowe.
Istnieje alternatywa albo „ograniczona czytelność” dla osób realizujących recepty i dopuszczenie pisma odręcznego albo „czytelność powszechna” i pismo drukowane.
3) w § 3 ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„5. Dane, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 7 oraz ust. 4, muszą być, a pozostałe dane, o których mowa w ust. 1, mogą być przedstawione dodatkowo techniką służącą do ich automatycznego odczytu, w szczególności w postaci jedno- lub dwuwymiarowych kodów kreskowych.”
Uzasadnienie
Proponuje się rozszerzenie zakresu danych, które muszą być przedstawione dodatkowo techniką służącą do ich automatycznego odczytu, w szczególności w postaci jedno- lub dwuwymiarowych kodów kreskowych.
Proponuje się, aby automatycznie odczytywane mogły być dane dotyczące osoby uprawnionej, o której mowa w art. 2 pkt 14 lit. b i c ustawy o refundacji albo świadczeniodawcy, o którym mowa w art. 5 pkt 41 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm.)), zwanej dalej „ustawą”, u którego wykonuje zawód osoba uprawniona, o której mowa w art. 2 pkt 14 lit. a ustawy o refundacji, zwanej dalej „osobą uprawnioną”, określone w § 4.
4) w § 16 dodaje się ust. 4 w brzmieniu:
„4. Recepta zawierająca uchybienia inne niż określone w ust. 1 i 3, może być zrealizowana, z zastosowaniem odpłatnością, o której mowa w art. 6 ust. 2 ustawy o refundacji, gdy:
1) zawiera co najmniej dane, o których mowa w § 2 ust 1 pkt 2, § 3 ust. 1 pkt 2 lit. a i b, pkt 5 i 7 oraz § 6 ust. 1 pkt 1, oraz
2) osoba wydająca może, na podstawie posiadanej wiedzy, bezpiecznie i zgodnie z treścią ordynacji osoby wystawiającej wydać przepisany lek, środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego lub wyrób medyczny.”.
Uzasadnienie
Proponuje się dodanie normy, która gwarantować będzie pacjentom wydanie refundowanych leków w sytuacji zaistnienia uchybień innych niż określone w § 16 ust. 1 i 3 rozporządzenia.
Przepis dotyczyć będzie uchybień, które nie mają znaczenia z punktu widzenia realizacji recepty i są na tyle rzadkie i trudne do przewidzenia, że nie są wymieniane w § 16 ust. 1 i 3.
Uwagi szczegółowe
1) § 2 ust. 1 pkt 1 – należy doprecyzować pojęcie czytelności recepty, przede wszystkim należy wyjaśnić dla kogo ma być ona czytelna, czy dla osoby wystawiającej, czy farmaceuty, kontrolera NFZ, a może dla sądu. Czytelność jest pojęciem względnym.
2) w § 2 proponuje się skreślić ust. 4.
3) w § 3 ust. 1 pkt 2 proponuje się lit. c nadać brzmienie:
„c) wiek – w przypadku pacjenta do lat 18, o ile nie można go ustalić na podstawie danych, o których mowa w lit. f, przedstawionych przez pacjenta,”.
Uzasadnienie
Projekt w lit. c odwołuje się do dokumentu, a żaden dokument w lit. f nie jest wymieniony.
4) w § 3 ust. 1 pkt 2 proponuje się lit. d nadać brzmienie:
„d) kod uprawnień dodatkowych pacjenta, określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia, a jeżeli ich nie posiada znak „X”,”
5) w § 3 ust. 1 pkt 3 proponuje się lit. b nadać brzmienie:
„b) znak „X" - w przypadku pacjentów nieposiadających dokumentu potwierdzającego prawo do świadczeń opieki zdrowotnej lub pacjentów niebędących osobami uprawnionymi do świadczeń opieki zdrowotnej, o których mowa w załączniku nr 1 do rozporządzenia, albo”.
Uzasadnienie
Nieumieszczanie znaku X w polu identyfikator płatnika powinno dotyczyć całego załącznika nr 1.
6) w § 3 ust. 3 użyto niepoprawnej formy łacińskiego słowa "familia", zamiast "familiae".
7) w § 4 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 - należy uszczegółowić pojęcie adresu zamieszkania i siedziby osoby uprawnionej lub świadczeniodawcy, tak jak w przypadku danych pacjenta, tzn. poprzez dodanie doprecyzowania: „adres (nazwa miejscowości, ulica, numer domu, numer lokalu, jeżeli nadano)”;
8) w § 6 ust. 1 pkt 1 - określenia "nazwę międzynarodową lub własną" proponuje się zastąpić wyrazami "nazwę produktu leczniczego w rozumieniu ustawy - Prawo farmaceutyczne".
Uzasadnienie
Nazwa produktu leczniczego byłaby wtedy ściśle zdefiniowana jako:
14) nazwą produktu leczniczego - jest nazwa nadana produktowi leczniczemu, która może być nazwą własną lub nazwą powszechnie stosowaną wraz ze znakiem towarowym lub nazwą wytwórcy; nadana nazwa własna nie powinna stwarzać możliwości pomyłki z nazwą powszechnie stosowaną produktu leczniczego,
15) nazwą powszechnie stosowaną - jest nazwa międzynarodowa zalecana przez Światową Organizację Zdrowia, a jeżeli takiej nie ma - nazwa potoczna produktu leczniczego.
Obecnie wg niektórych interpretacji nazwą międzynarodową jest wyłącznie nazwa łacińska, co wyklucza nazwy międzynarodowe (INN) nadane wg wytycznych WHO (np. Montelukastum, Montelukasti Natrici tak, ale już nie Montelukast (INN wg WHO)).
9) § 6 ust. 1 pkt 6 lit. a i b – proponuje się za prawidłowe uznać także określenia "ryczałt" i "bezpłatnie" oraz ich skróty, które są czasem stosowane przez lekarzy zamiast liter R i B.
10) w § 6 ust. 2 proponuje się nadać brzmienie:
„2. Oznaczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 6 i 7, nie są konieczne w przypadku recept wystawianych dla pacjentów posiadających uprawnienie, o którym mowa w pkt 4 załącznika nr 1 do rozporządzenia.”.
Uzasadnienie
Proponuje się, aby umieszczanie oznaczeń dotyczących odpłatności było fakultatywne. W przeciwnym razie wpisanie odpłatności na recepcie wystawianej dla pacjenta posiadającego uprawnienie, o którym mowa w pkt 4 załącznika nr 1, powodować będzie wadliwość recepty.
11) § 7.
Konieczne jest dopuszczenie oznaczeń typu „aa” i „ad”, oznaczenia te wchodzą w podstawowy kanon wiedzy farmaceuty i powinien to móc wykorzystać w pracy. Jest to duże ułatwienie w wypisywaniu i realizacji recept.
12) § 8 ust. 1
W związku ze zwrotem „dopuszczonego do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej” konieczne jest jednoznaczne określenie źródła informacji o lekach dopuszczonych do obrotu.
13) w § 8 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz w § 16 ust. 1 pkt 1 lit. e proponuje się zastąpić zwrot „dwa najmniejsze opakowania" wyrazami „ilość odpowiadającą dwóm najmniejszym opakowaniom".
Uzasadnienie
Proponowane rozwiązania umożliwi wydanie jednego większego opakowania zamiast dwóch mniejszych (np. 1 op po 60 tbl zamiast 2 op po 30 tbl), co często jest korzystniejsze cenowo dla pacjenta. Obecnie wg niektórych interpretacji takie działanie jest sprzeczne z rozporządzeniem.
14) w § 8 proponuje się ust. 2 nadać brzmienie:
„2. Na jednej recepcie można przepisać pojedynczą ilość leku recepturowego określoną w odpowiednim rozporządzeniu MZ.”.
Uzasadnienie
Doprecyzowano określenie pojedynczej ilości leku.
15) § 8 ust. 4 – proponuje się usunięcie wzmianki o wykazie A.
Uzasadnienie
Jest to przeżytek, niemający już żadnego znaczenia praktycznego, zwłaszcza w sytuacji gdy substancje tam wymienione zaczynają być dostępne jako OTC, lub wręcz w obrocie pozaaptecznym (pastylki z nikotyną dostępne już w pewnych drogeriach). Zakazanie wykonywania odpisów na tę grupę leków jest jedynie utrudnieniem dla apteki, nie zwiększającym nijak bezpieczeństwa pacjenta.
16) w § 8 ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„5. Odpis recepty realizuje się w terminie odpowiadającym terminowi realizacji recepty.”
17) § 9 ust. 7
W przepisie tym zamieszczono odwołanie do § 9 ust. 3, który stanowi o zakresach liczb (kodów kreskowych recept) przydzielanych "osobom uprawnionym albo świadczeniodawcom".
Natomiast § 9 ust. 7 stanowi o ich wykorzystywaniu tylko przez osoby uprawnione. Gdy lekarz jest jednocześnie świadczeniodawcą, to nie ma problemu, bo te numery wykorzysta. Jednakże gdy numery zostaną przydzielone świadczeniodawcy (szpitalowi, przychodni, itp.), to z brzmienia ust. 7 lekarz zatrudniony przez świadczeniodawcę nie może wykorzystać tychże numerów recept.
18) w § 13 ust. 1 proponuje się nadać brzmienie:
„1. Realizacja recepty obejmuje potwierdzenie realizacji recepty, jej otaksowanie oraz wydanie przepisanych na niej leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobów medycznych przez farmaceutę lub technika farmaceutycznego, uprawnionego na podstawie odrębnych przepisów do realizacji recept i wydawania leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego lub wyrobów medycznych, zwanego dalej „osobą wydającą”.
19) w § 15 proponuje się dodać pkt 3 w brzmieniu:
„3) kształt lub rozmiar recepty nie odpowiada wymogom rozporządzenia.”
20) w § 16 ust. 1 pkt 3 należy nadać brzmienie:
„3) jeżeli na recepcie nie wpisano lub wpisano w sposób nieczytelny lub błędny dane pacjenta, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 lit. a, b oraz e – g, osoba wydająca określa je na podstawie dokumentów przedstawionych przez osobę okazującą receptę; osoba wydająca zamieszcza je na rewersie recepty oraz składa swój podpis lub w przypadku danych, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 lit. e-g zamieszcza je w komunikacie elektronicznym przekazywanym do oddziału wojewódzkiego Funduszu, o którym mowa w art. 45 ust. 2 ustawy o refundacji;”.
21) w § 16 ust. 1 pkt 1 lit. b proponuje się nadać brzmienie:
„b) kod uprawnień dodatkowych pacjenta – osoba wydająca określa go na podstawie odpowiednich dokumentów dotyczących pacjenta przedstawionych przez osobę okazującą receptę; osoba wydająca zamieszcza go na rewersie recepty oraz składa swój podpis lub zamieszcza ten kod w komunikacie elektronicznym przekazywanym do oddziału wojewódzkiego Funduszu, o którym mowa w art. 45 ust. 2 ustawy o refundacji i realizuje receptę zgodnie z tymi uprawnieniami, niezależnie od wpisania innych odpłatności,”
22) w § 16 ust. 1 pkt 1 lit. d proponuje się nadać brzmienie:
„d) dawkę leku lub środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego – osoba wydająca przyjmuje, że jest to najmniejsza dawka dopuszczona do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, określona w wykazie refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobów medycznych,”;
23) w § 16 proponuje się dodać przepis w brzmieniu:
"W przypadku przepisania na recepcie większej ilości leku recepturowego niż pojedynczej, osoba wydająca zmniejsza ilość leku do pojedynczej."
24) w § 17 proponuje się dodać ust. 5 w brzmieniu:
"5. W przypadku przepisania na recepcie więcej niż jednego leku, termin realizacji recepty liczony jest indywidualnie dla każdego z nich".
Uzasadnienie
Jeśli na recepcie przepisano antybiotyk wraz z innymi lekami, to w przypadku rezygnacji z antybiotyku pacjent powinien mieć możliwość wykupienia pozostałych leków w terminie 30-dniowym. Obecnie wg niektórych interpretacji cała taka recepta traci ważność po 7 dniach
25) w § 17 proponuje się dodać ust. 6 w brzmieniu:
„6. Przy obliczaniu terminu realizacji recepty nie uwzględnia się dnia wystawienia recepty, a w przypadku, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 6, naniesionej na recepcie daty realizacji „od dnia””.
26) w § 18 ust. 1 proponuje się nadać brzmienie:
„1. Refundowane leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyroby medyczne wydaje się w ilości przeznaczonej do maksymalnie 90-dniowego stosowania wyliczonego na podstawie podanego na recepcie sposobu dawkowania, w pełnych opakowaniach, określonych w wykazie refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobów medycznych, z zastrzeżeniem § 19.”.
27) § 20 – brzmienie tego przepisu należy dostosować do art. 6 ust. 3 ustawy o refundacji.
28) w § 25 proponuje się skreślić pkt 2.
29) po § 26 dodaje się § 26a w brzmieniu:
㤠26a.
1. Jeżeli osoba uprawniona nie umieściła na recepcie zastrzeżenia o konieczności wydania pacjentowi wyłącznie określonego leku, osoba wydająca ma obowiązek, na żądanie pacjenta, dokonać zamiany refundowanego leku, przepisanego na recepcie na inny lek z wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobów medycznych, o tej samej nazwie międzynarodowej, dawce, postaci farmaceutycznej, która nie powoduje powstania różnic terapeutycznych, i o tym samym wskazaniu terapeutycznym, którego cena detaliczna jest niższa niż cena leku przepisanego na recepcie.
2. Jeżeli osoba wystawiająca nie umieściła na recepcie zastrzeżenia o konieczności wydania pacjentowi wyłącznie określonego leku, osoba wydająca ma obowiązek, na żądanie pacjenta, dokonać zamiany refundowanego leku, przepisanego na recepcie na inny lek o tej samej nazwie międzynarodowej, dawce, postaci farmaceutycznej, która nie powoduje powstania różnic terapeutycznych, i o tym samym wskazaniu terapeutycznym, z odpłatnością 100%.
3. Na życzenie pacjenta osoba wydająca lek może zmniejszyć ilość wydawanego leku, środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobu medycznego.”.
Uzasadnienie
Nowy przepis uwzględnia możliwość zamiany leków przez osoby wydające oraz umożliwia zmniejszenie na życzenie pacjenta ilości wydawanego leku.
30) w § 27 ust. 3 otrzymuje brzmienie:
„3. W przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 2, oddział wojewódzki Funduszu niezwłocznie blokuje numery recept i przekazuje w postaci elektronicznej przy pomocy portalu określonego w umowie na realizację recept, o której mowa w art. 41 ust. 1 ustawy o refundacji, informacje o zablokowanych numerach wszystkim aptekom. Recepty zablokowane nie są realizowane od dnia następującego po dniu powiadomienia apteki o zablokowanych numerach.”
Uzasadnienie
Przekazywanie jakichkolwiek informacji przez NFZ musi odbywać się za pomocą dedykowanego do tego celu portalu internetowego uwzględnionego w umowie z apteką.
31) w § 31 ust. 1 i 2 - dwukrotnie używa się niepoprawnego sformułowania "z wzorem", zamiast „ze wzorem”.
32) w § 31 ust. 1 należy nadać brzmienie:
„1. Dopuszcza się wystawianie recept na drukach zgodnych ze wzorem obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2012 r., jednak nie dłużej niż do dnia 30 czerwca 2012 r., z wyłączeniem możliwości naniesienia na takiej recepcie w części choroby przewlekłe znaku „P”, o którym mowa w § 30 ust. 2, z uwzględnieniem uzupełnienia recepty o dane, o których mowa w § 6 ust. 1 pkt 6 i 7 przez osobę uprawnioną lub osobę wydającą.”
Uzasadnienie
Propozycja zmierza do wyłączenia wątpliwości, że na starych drukach nie tylko lekarz może uzupełnić odpłatność.
33) proponuje się dodanie nowego przepisu w brzmieniu:
"W przypadku przepisania opakowania leku nie podlegającego refundacji, z zaznaczonym poziomem odpłatności innym niż 100%, osoba wydająca wydaje najbardziej zbliżone opakowanie tego leku wymienione w wykazie leków refundowanych, jeśli takie występuje.".
Uzasadnienie
Przepis taki rozwiązałby problem występujący gdy lekarz przepisze opakowanie leku nie podlegające refundacji (np. po 30 tbl gdy refundowane jest op po 28 tbl) mimo że pacjent ma prawo do refundacji (wpisana odpłatność zniżkowa).
34) w załączniku nr 1 do rozporządzenia nie ma kodu uprawnień dodatkowych pacjenta "ZK".
Proszę czekać...